محمد الريشهري

9

ميزان الحكمة

مظفّر تهيّه كرد - ، بر أساس ترجمهء حاضر ، متناسب با عنوان‌ها ، به فارسي برگردانيده شد . فهرست موضوعي كه مىتوان آن را مهم‌ترين وكارآمدترينِ فهرست‌ها دانست ونظام ارجاعات كتاب را تا حدّ بسيارى تكميل نموده ، با گرد آوردن عنوان‌هاى مرتبط وباب‌هاى ناظر به همديگر ، استفاده از كتاب را افزون كرده وبا ارائهء نشانى احاديثى كه در باب‌هاى كم ارتباط قرار گرفته‌اند ، گسترهء جديدى را به روى پژوهشگر گشوده است . گفتنى است آوردن عنوان‌هاى فرعىاى كه در وهلهء نخست ، ارتباطشان با موضوع ( عنوان اصلى ) احساس نمىشود ، به دليل اشتمال آنها بر أحاديث متعددى است كه در يك پژوهش گسترده ، قطعاً به كار پژوهشگر خواهند آمد . از اين رو ، تكرار برخى أحاديث ويا عناوين فرعى ، سودمند وبلكه ضروري به نظر رسيد . 7 و 8 . فهرست نام معصومان عليهم السلام ونام ديگر اشخاص به جهت اهميت واحترام نام‌هاى مقدّس معصومان عليهم السلام ( يعنى : پيامبران ، امامان وفرشتگان ) ، فهرستى از نام‌هاى ايشان ، جداگانه وبر أساس حروف الفبا مرتّب شده ونام اشخاص ديگر نيز به دنبال آن ، در فهرستى جدا وبه ترتيب الفبايى گرد آمده است . 9 . فهرست نام گروه‌ها وقبيله‌ها چنان كه از نام اين فهرست برمىآيد ، خوانندگان پژوهشگر ، بويژه پژوهشگران جامعه‌شناسى وتاريخ ، مىتوانند به راحتى به طايفه‌ها وگروه‌هايى كه در كتاب به آنها اشاره شده است ( بجز فرقه‌هاى مذهبي ) دسترس پيدا كنند وآيات وأحاديث مربوط به آنها را ملاحظه فرمايند . 10 . فهرست نام مكان‌ها اين فهرست نيز همچون فهرست پيشين ، فايده‌هاى علمي بسيارى براي محقّقان ، بويژه در حوزهء جغرافيا دارد . 11 . فهرست نام رويدادها جنگ‌ها ، صلح‌ها ، قحطىها ، پيمان‌ها و . . . حادثه‌هايى بزرگ وتأثيرگذار در تاريخ بشرند كه آشنايى با آنها ، از منظر أحاديث اسلامى ، اهميتى درخور دارد وفهرست نمودن آنها مىتواند